على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3438

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

رجل مفرع الكتف : مرد پهن كتف . مفرغ ( mofarraq ) ص . ع . تهى و خالى . مفرغ ( mofarreq ) ص . ع . آنكه آب مىريزد . و آنكه خنور را تهى مىكند . مفرغة ( mofraqat ) ص . ع . حلقة مفرغة : حلقه ريخته كه پيوند وى پيدا نباشد . مفرق ( mafraq ) و ( mafreq ) ا . ع . محل جدا كردگى مويها از هم و فرق سر . و سر دوراهه كه دو راه از هم جدا مىگردند . ج : مفارق . مفرق ( mofreq ) ص . ع . مرد كم گوشت . و مرد فربه . و ناقة مفرق : ماده شتر بچه مرده . مفرق ( mofarraq ) ص . ع . پراكنده . مفرق ( mofarreq ) ص . ع . آنكه جدا مىكند و پراكنده مىنمايد . و آنكه مىترساند . مفرق ( mofarreq ) ا . ع . مفرق النعم : جانورى مانند گربه و گنده بوى و آن را مفرق النعم بدان‌جهت گويند كه چون تيز دهد شتران بگريزند و آن را ظربان نيز گويند . ر . ظربان . مفرقة ( mafreqat ) ا . ع . جايى كه دو راه از هم جدا مىشوند و سر دوراهه . مفرقم ( mofarqam ) ا . ع . دير پير شونده . و بدخوراك و بدغذا . مفرك ( mofarrak ) ص . ع . رجل مفرك : مردى كه زنان وى را دشمن دارند . مفركة ( mofarrakat ) ص . ع . امراة مفركة : زنى كه مردان وى را دشمن دارند . مفركح ( mofarkah ) ا . ع . آنكه دو طرف سرينش مرتفع و دبر وى برآمده باشد . مفروج ( mafruj ) ص . ع . شكافته و چاك زده و شكسته . مفروح به ( mafruhon - beh ) ص . ع . شادمانى آورده شدهء به او . يق : ما يسرنى بهذا الامر مفروح به . مفروز ( mafruz ) ص . ع . پراكنده و جدا كرده و دور كرده . و زمينى كه حاصل مىدهد . و ثوب مفروز : جامه حاشيه‌دار و جامهء دوخته . مفروش ( mafruc ) ص . ع . گسترده شده . مفروش ( mafruc ) ا - ص . ع . ماخوذ از تازى - بساط و گليم و فرش و هر جاى فرش شده . مفروض ( mafruz ) ص . ع . واجب و فريضه كرده و فرمودهء خداى تعالى . و سوفار كرده و رخنه كرده از هر چيزى و بريده بريده كرده . قوله تعالى : لَأَتَّخِذَنَّ مِنْ عِبادِكَ نَصِيباً مَفْرُوضاً اى مقتطعا محدودا . مفروضات ( mafruz t ) ا . پ . مأخوذ از تازى - اوامر خداوندى . مفروغ ( mafruq ) ص . پ . مأخوذ از تازى - فارغ شده و خلاص شده . و مفروغ شدن حساب : فارغ شدن از حساب و پرداختن حساب و تمام كردن حساب . و مفروع كردن حساب : پرداختن حساب . مفروق ( mafruq ) ص . ع . براكندهء از هر چيزى و جدا كرده . مفروك ( mafruk ) ا - ص . ع . ماليده و پر رنك و سير رنك . و شتر شكافته و بريده دوش . و شترى كه عصب درون لب پايين وى كفته باشد . مفروكة ( mafrukat ) ص . ع . قملة مفروكة : شپش ماليده . مفره ( mofreh ) و مفرهة ( mofrehat ) و ( mofarrehat ) ص . ع . ناقة مفره : ماده شتر بچهء زيرك آورده . و كذلك ناقة مفرهة و ناقة مفرهة . مفرى ( mofri ) ص . ع . آنكه اصلاح چيزى را كند و آنكه اصلاح كردن فرمايد . مفرى ( mofarr ) ص . ع . جامه‌اى كه در زير آن پوستين دوزند . مفزع ( mafza ' ) ا . ع . ملجأ و پناه‌جاى . مذكر و مونث و واحد و تثنيه و جمع در آن يكسان است . مفزع ( mofza ' ) ص . ع . ترسيده شده و هراسناك و بيمناك و ترسو . مفزع ( mofze ' ) ص . ع . آنكه مىترساند . مفزع ( mofazza ' ) ا . ع . شجاع و دلير . و جبان و ترسو . مفزعة ( mafza'at ) ا . ع . ملجأ و پناه‌جاى . مذكر و مونث و واحد و تثنيه و جمع در آن يكسان است . و نيز آنچه از وى ترسند و آنچه از جهة وى ترسند . مفزور ( mafzur ) ص . ع . رجل مفزور : مرد كوزپشت و يا كوزسينه . مفسا ( mafs ) ا . ع . كون . المثل : ما اقرب محساه من مفساه اى فمه من استه . مفسد ( mofsed ) ص . ع . تباه كننده و فسادكننده . مفسد ( mofsed ) ا - ص . ع . مأخوذ از تازى - فتنه‌ساز و فتنه‌انگيز و مضر و ضرررسان و مخرب و تباه‌كننده و فاسدكننده و ضايع‌كننده . و اهل فساد و زيان و گناهكار و مجرم و مرد فتنه‌جو و بدخواه و جلبيز و جليز .